Linux blaast 35 kaarsjes uit in 2026. In die tijd groeide het uit van een hobbyproject tot fundament van de bedrijfs-IT. Toch is de toekomst nog niet verzekerd.
De Opensource Summit Europe, met dit jaar Praag als gaststad, heeft iets bijzonders te vieren. Het is 35 jaar geleden dat Linux het levenslicht zag. De sympathieke pinguïnmascotte Tux mag zijn dertigste verjaardag vieren. Linux is een schoolvoorbeeld van hoe een hobbyproject kan uitgroeien tot een kritieke component in bedrijfssoftware. Om de verjaardag niet onopgemerkt voorbij te laten gaan, publiceert de Linux Foundation een rapport dat terugkijkt op 35 jaar Linux.
25 augustus 1991 is de exacte geboortedatum van Linux. Een zekere Linus Torvalds, toen student aan de Universiteit van Helsinki, deelt op een ontwikkelaarsforum een vrij pc-besturingssysteem. Het was ‘gewoon een hobby’ dat ‘niet groot en professioneel’ zou worden, schreef Torvalds destijds. Vijfendertig jaar later draait Linux op ongeveer vier miljard Android-toestellen, meer dan 200 miljoen servers, alle 500 snelste supercomputers ter wereld en de 5G-modems van Apple.
Naar een vast releaseritme
Tot 2002 werkte Linux zonder versiebeheer. Ontwikkelaars mailden hun patches naar Torvalds en controleerden in de volgende release of hun werk was opgenomen. Daarna stapte het project over op BitKeeper, maar drie jaar later verloor het zijn gratis licentie. Torvalds ontwikkelde dan maar een alternatief met een al even bekende naam in de opensourcewereld: Git.
Git verspreidde zich naar andere opensource-projecten en commerciële softwareteams. Met de hostingplatformen en CI-tools die errond ontstonden, werd werken in kleine stappen, met reviews en een zichtbare geschiedenis van elke wijziging, de standaard in open softwareontwikkeling. Linux kreeg voor het eerst een vast releaseritme, zonder releaseplannen of maandenlange voorbereiding. “De meesten gingen ervan uit dat die aanpak zou mislukken”, schrijft Eric Hohndel, softwareverantwoordelijke bij telecomreus Ericsson, in het rapport.
Vandaag verschijnt om de acht à negen weken een nieuwe kernel, met bijna tien wijzigingen per uur. Versie 7.2 telde een record van 16.418 commits van 2.652 ontwikkelaars, merges niet meegerekend.
Banken stapten vroeg in
In 1991 draaiden banken en beurzen op mainframes en eigen Unix-varianten. Eind jaren negentig werd de financiële sector volgens het rapport een van de eerste grote zakelijke markten die Linux voor kritieke toepassingen inzette. De kernel had geen licentiekosten per systeem, kreeg snel patches en liet zich afstellen voor lage latency.
Banken begonnen met webservers, batchverwerking en testomgevingen en verhuisden Linux pas later naar de kern van hun datacenter. Uiteindelijk stapten ook de beurzen van New York, Chicago, Londen, Frankfurt en Shanghai voor hun handelsplatformen over op Linux.
Als hofleverancier van mainframes moest IBM zijn klanten volgen. Het publiceerde vanaf eind jaren negentig patches om Linux op mainframes te laten draaien. Irving Wladawsky-Berger, die het Linux-initiatief bij IBM leidde, zegt dat IBM aanvankelijk niet koos voor Linux “omdat we wisten dat er toen nog veel werk aan was. We keken naar de community, waren erg tevreden over wat we zagen, en dat gaf ons het vertrouwen dat Linux mettertijd veel beter zou worden.”
Volgens het rapport gebruikt vandaag meer dan negentig procent van de Fortune 500 oplossingen van Red Hat, sinds 2018 onder de hoede van IBM, dat Linux van bij de start als aanpasbaar alternatief voor Unix verkocht. Dat cijfer alleen al illustreert de grote impact die Linux tot vandaag heeft.
Van mainframes naar cloud
Linux bleef niet beperkt tot on-prem systemen, maar wist ook de sprong naar de publieke cloud te maken. Toevoegingen zoals namespaces, control groups en OverlayFS in versie 3.18 maakten de Linux-kernel tot een volwaardig containerplatform. Bedrijven die eerder Docker wilden draaien, moesten hun kernel zelf patchen of trage opslagdrivers gebruiken.
Chris Aniszczyk, CTO van de Cloud Native Computing Foundation (CNCF), noemt Linux zelfs de bouwsteen van de cloudnative beweging. “Op zijn 35ste blijft Linux de onmisbare runtime van moderne softwareworkloads”, zegt hij. Volgens het rapport draait ongeveer negentig procent van de infrastructuur in de publieke cloud op Linux. In dezelfde zin staat dat Linux 49,2 procent van de wereldwijde cloudworkloads aandrijft.
Realtime ondersteuning
Ook in fabrieks- en productieomgevingen speelt Linux een onmiskenbare rol. Realtime en langetermijnondersteuning waren hiervoor onontbeerlijk. Fabrieksinstallaties moeten tientallen jaren meegaan, terwijl een softwareversie vaak maar enkele jaren onderhouden wordt. Bedrijven zoals Siemens en Toshiba werken daarom samen om geselecteerde kernels tot twintig jaar te ondersteunen. Volgens het rapport maakt dat werk het makkelijker om in regel te zijn met ISE-normen en Europese wetgeving zoals de Cyber Resilience Act.
Realtime ondersteuning kwam er pas in 2024, nadat Torvalds tijdens een conferentie in Wenen dit verzoek letterlijk op papier geprint kreeg. Versie 6.12 werd de eerste mainline-kernel met ingebouwde realtime-ondersteuning. De grootste hindernis was volgens het rapport de financiering. De Linux Foundation bundelt de bijdragen van zijn leden.
Red Hat, SUSE en Canonical (Ubuntu) bieden nu realtime-kernels aan voor industriële robots, softwaregedefinieerde voertuigen, 5G-radionetwerken en medische apparatuur. Op de edge draait volgens het rapport al meer dan 75 procent van de toestellen op Linux.
AI zet het onderhoud onder druk
De Linux-community blijft volop groeien. Aan versie 7.0 werkten 2.362 ontwikkelaars, van wie 489 voor het eerst. Versie 7.1 telde 530 nieuwkomers. Dat record hield niet lang stand, want in de release 7.2 zaten al patches van 613 nieuwe bijdragers. Het rapport schrijft die groei ‘hoogstwaarschijnlijk’ toe aan het gebruik van AI-tools.
Sinds april 2026 geldt AI in de kernel officieel als hulpmiddel. Het gebruik moet bij de patch vermeld worden en een mens moet ervoor tekenen. Die stroom van AI-patches verhogen volgens Linux Foundation de druk.
“AI faciliteert contributie, maar veroorzaakt ook een influx van slechte contributies of contributies die we niet verwerkt krijgen”, legt Thierry Carrez, GM Linux Foundation Europe, de vinger op de wonde tijdens de conferentie. Niet alleen Linux ervaart dit probleem, ook Google zette zijn bug bounty-programma erdoor stop.
Toch blijft de Linux-stichter grote voorstander om AI toe te laten tot de kernel. “Linux is niet een van die anti-AI-projecten. AI is een tool, net als andere tools die we gebruiken. En duidelijk een nuttige”, zegt Torvalds zelf.
Opvolging gezocht
Wat brengt de toekomst voor Linux? Meer dan tachtig procent van alle bijdragen aan de kernel komt van ontwikkelaars in dienst van bedrijven. Tussen september 2025 en augustus 2026 waren 8.918 bijdragers en 981 organisaties actief. De honderd grootste bijdragers nemen de helft van het werk op zich. Voor de bedrijven die het grootste deel van de kernelontwikkeling betalen, wordt de toevoer van zulke maintainers de volgende opgave. Zeker nu AI-patches het reviewwerk opdrijven, stelt het rapport.
Een kwart komt uit de VS, met Duitsland en China op de tweede en derde plaats. Als Europese bijdragers noemt het rapport Ericsson, Igalia en SUSE. Volgens economische studies die het rapport aanhaalt, zou het bbp van een gemiddeld land op lange termijn meer dan twee procent lager liggen als opensourcesoftware zoals Linux verdween. Tijdens de Opensource Summit roept de Linux Foundation Europese bedrijven en beleidsmakers op om actiever bij te dragen aan opensource.
Zonder opensourcesoftware zoals Linux ligt het BBP van een gemiddeld land twee procent lager.
In 35 jaar is Linux uitgegroeid van een hobbyproject tot een kritieke bouwsteen van zakelijke en industriële IT. De grote constante in die evolutie is de onvermoeibare toewijding van geestelijk vader Linus Torvalds. Hoewel Torvalds van nog geen ophouden weet, zal er een dag komen dat hij de fakkel moet doorgeven. Begin 2026 werd een plan opgesteld om de opvolging te verzekeren. Of daar enige vooruitgang in geboekt is, laat het rapport in het midden.